Năm 1995, con gái út mới 16 tuổi, một buổi sáng đạp xe đi học rồi biệt tích không tung tích. Cả gia đình đổ xô đi tìm, dán ảnh khắp nơi, báo công an nhưng tuyệt nhiên không có tin tức. Sau nhiều năm vô vọng, cha mẹ đành lập bàn thờ, hằng năm đến ngày mất tích lại làm giỗ, nước mắt chan cơm.
Hai mươi tám năm trôi qua… Cha tóc bạc trắng, mẹ lưng còng, con gái lớn đã có cháu bồng. Cả họ ai cũng tin rằng con gái út đã thành người thiên cổ.
Ấy vậy mà một chiều mưa, cả nhà choáng váng khi thấy một chiếc taxi dừng trước cổng, bước xuống là một người phụ nữ trung niên, dáng dấp hao hao… Chính là con gái út!
Trên tay chị là chiếc vali nặng trĩu, vừa mở ra đã thấy toàn là tiền mặt và giấy tờ bất động sản. Mẹ òa khóc, cha run rẩy tưởng như gặp lại người từ cõi chết trở về. Cả xóm ùa đến xem, ai cũng mừng rỡ.
Nhưng ngay khi mọi người còn chưa hết xúc động, chị lạnh lùng buông câu đầu tiên:
– “Con không về để đoàn tụ. Con về… để đòi lại tất cả những gì của con, mà cha mẹ đã cúng giỗ suốt 28 năm qua cho người chết.”
Cả nhà điếng người. Không khí tang thương phút chốc hóa thành nghẹt thở. Người mẹ khuỵu xuống, nước mắt ràn rụa, còn người cha run bần bật không nói nên lời.
Người con gái mở vali, trút từng xấp tiền xuống bàn, giọng rắn rỏi:
– “Bao năm qua, con đã sống trong bóng tối, chịu đủ tủi nhục để có ngày hôm nay. Cha mẹ tưởng mất con, nhưng thật ra… chính cha mẹ đã bỏ rơi con từ ngày ấy. Hôm nay con về, không phải để làm con út hiếu thảo, mà là để tính lại mọi món nợ.”
Tiếng sấm ngoài trời ầm ầm như xé toạc không gian. Niềm vui đoàn tụ biến thành cơn ác mộng, để lại trong căn nhà cũ kỹ chỉ còn lại sự bàng hoàng, đớn đau, và một vết thương không gì bù đắp nổi.
Năm 1980, khi tôi mới chỉ là một đứa bé 10 tuổi, mẹ bất ngờ bỏ đi. Bà không nói lý do, chỉ dúi vào tay tôi 5 chỉ vàng, thì thầm đúng một câu:
– “Con phải sống cho tốt, rồi một ngày sẽ hiểu.”
Tôi chưa kịp hỏi thêm thì bà đã đi khuất sau lũy tre đầu ngõ. Ngày đó, cha tôi mất sớm, anh em không có, tôi bơ vơ như kẻ mồ côi. Bao năm tháng lớn lên trong sự dèm pha, tôi gồng mình học hành, làm việc, mang trong lòng một nỗi hận: tại sao mẹ nhẫn tâm bỏ con?
Bốn mươi năm trôi qua, tôi dựng được cơ nghiệp, nhưng trái tim chưa bao giờ nguôi sự căm giận. Tôi vẫn thường tự nhủ: “Nếu một ngày gặp lại, tôi sẽ nhìn thẳng vào mắt bà mà hỏi: Mẹ có còn coi tôi là con không?”
Một buổi chiều, tuổi già chạm ngưỡng, tôi thuê một người giúp việc về chăm sóc nhà cửa. Bà lão ấy lom khom, mái tóc bạc trắng, dáng vẻ nhọc nhằn nhưng đôi mắt lại nhìn tôi như muốn rơi lệ. Tôi cau mày, lạnh lùng hỏi:
– “Bà tên gì? Làm được việc không?”
Bà lão run run đáp, giọng khàn khàn:
– “Tôi… tôi chỉ xin được ở gần để cơm nước cho cậu. Cậu không phải trả công đâu…”
Tôi sững người. Chất giọng ấy… quen lạ. Tôi nhìn kỹ hơn, bàn tay run rẩy, dáng đi tập tễnh, và rồi… tôi nhận ra: đó chính là mẹ tôi.
Bà bật khóc, quỳ sụp xuống, nấc nghẹn:
– “Mẹ xin lỗi. Năm ấy mẹ bỏ đi… là vì bị người ta dồn ép, nếu ở lại, con sẽ mất cả mạng. 5 chỉ vàng mẹ đưa… là tất cả mẹ còn giữ được cho con. Suốt 40 năm qua, mẹ vẫn theo dõi con từ xa… chỉ không đủ can đảm để nhận lại mình là mẹ con.”
Tôi bàng hoàng, toàn thân run rẩy. Bao nhiêu năm hận thù giờ vỡ nát trong một khắc. Tôi bẽ bàng, nghẹn đắng – hóa ra, người tôi oán trách cả đời, lại là người đã lặng lẽ trả giá cho tôi suốt nửa đời người.
Trong căn nhà vắng lặng, tiếng khóc của hai mẹ con hòa vào nhau… muộn màng nhưng xé lòng.