Tôi tên là Mai , get chồng được bốn năm. Cuộc đua nhân của tôi và Hưng – một kỹ sư xây dựng – vốn khôn phải màu hồng, nhưng cũng chưa đến chế độ quy tắc. Chúng tôi có một con trai nhỏ ba tuổi, cuộc sống vừa đủ, miễn sao biết vun vén.
Nhưng từ khi mẹ chồng – bà Lan – chuyển lên ở cùng, mọi thứ bắt đầu hỗn loạn. Bà Bạc là người quan trọng, hay khỏe mạnh với anh em dưới quê rằng con trai mình giỏi giang, nhà cửa khang trang. Thành thử, cứ vài bữa ăn lại có đoàn người họ hàng xa gần lên thành phố “mở nhờ vài ngày”.
Tôi vốn không chấp nhận nhưng “vài hôm nay” thường kéo dài cả tháng. Người thì viện phục hồi bệnh, người xin tìm việc, kẻ chỉ đơn giản là… đi chơi. Nhà tôi lớn, nhưng khách khứa thì lúc nào cũng sốt sắng.
Đỉnh điểm là lần gần nhất, mẹ chồng khích lệ một năm sáu người về. Bảo vệ hồ sơ:
“Anh em dưới quê chưa lên thành phố bao giờ. Tao hứa rồi, phải để họ ở đây ít lâu cho biết thế nào là Hà Nội.”
Tôi nghe mà chậm chạp. Nhà chật, giờ thêm chăn chiếu, thêm mâm cơm, thành cái trại tạm thời.
Buổi tối, tôi góp ý với chồng:
“Anh nói với mẹ đi, như thế này em không chịu nổi nữa. Mình còn con nhỏ, chi phí tốn kém, chưa kể hết sự riêng tư.”
Hưng thở dài:
“Anh biết. Nhưng mẹ nói thì anh không cãi được. Hơn nữa, họ hàng nhìn vào, mình không tiếp đãi tử tế thì mang tiếng.”
Tôi sẵn sàng trả lời. Cái gọi là “sĩ giao diện” ấy, cuối cùng đều là ruột lên vai vợ chồng tôi, chính xác hơn là lên đồng lương duy nhất của anh.Những ngày sau đó, Hưng hầu như vét sạch lương để tiếp tục đãi đoàn họ hàng. Nà là bước đi ăn nhà hàng, nào là đưa đi mua sắm, rồi vé tham quan, vé tàu xe… Trong khi con tôi bữa cơm chỉ quanh quẩn một vài món đơn giản. Tôi nhìn cảnh đó mà lòng đau nhói.
Một buổi tối, khi khách vừa kéo nhau đi ngủ, tôi vẫn yên lặng nói với chồng:
“Anh à, em thấy không ổn. Tiền bạc mình hậu dả. Con cần sữa, cần học phí. Mà anh cứ thế này thì… sớm muộn gì cũng khánh kiệt.”
Nhưng Hưng chỉ gạt đi:
“Em lo xa quá. Có bao nhiêu, anh xoay bao nhiêu. Không để ai nói nhà mình keo kiệt được.”
Tôi im lặng. Trong ánh đèn flash vàng, phóng mặt chồng tôi như ở lì hai chữ “sĩ diện”.
Ngày hôm sau, tôi quyết định chấp nhận ngoại lệ. Trước khi đi, tôi để lại mảnh giấy:
“Anh, em không chịu nổi cảnh này nữa. Con cần môi trường bình an, không phải cái nhà trọ họ hàng. Khi nào anh hiểu ra, mẹ con em sẽ về.”
Tôi tưởng rằng chất chồng sẽ nổi lên. Nhưng ít nhất, anh có thời gian để suy nghĩ. Tôi đâu ngờ, chỉ một ngày sau, bi kịch nhập đến .
Chiều hôm đó, khi Hưng đang cùng cả đoàn ngồi ăn uống, điện thoại reo. Là một số không rõ, từ ngân hàng. Anh nghe máy, mặt biến:
“Anh Hưng phải không? Hiện tại thẻ tín dụng của anh đã vượt quá giới hạn. Khoản vay tiêu dùng 100 triệu chưa được thanh toán kỳ này. Nếu không giải quyết, ngân hàng sẽ áp dụng giải pháp pháp lý.”
Cả người Hưng như rơi xuống vực. Anh đâu biết, lúc anh phung phí tiếp đãi họ hàng, tôi đã tĩnh lặng mang hết số tiền tiết kiệm còn lại đi tất toán khoản nợ do chính anh đứng tên vay trước đó.
Ngày xưa, anh từng vay để bắt đầu tư cho một dự án, nhưng không thành công, rồi giấu tôi, đến khi ngân hàng gọi lời nhắc mới thú nhận. Tôi đã nhiều lần khuyên nhủ anh tiết chế, nhưng anh chỉ hứa.
Time thì out. Tiền tôi đóng chỉ vừa đủ trước đó. Kỳ lạ này, làm anh tiếp đãi quá nhẹ, chi tiêu thẻ tín dụng vượt qua, ngân hàng lập tức gọi nợ.
Hưng tá hỏa, hôi túa ra. Nhìn chung quanh món cơm ê hề, tiếng cười nói của họ hàng, anh mới nhận ra tất cả chỉ là cái vỏ thân diện rỗng tuếch .
Tối tăm, anh đến tìm tôi ở nhà ngoại. Tôi vừa được tìm thấy, Hưng giảm xuống:
“Mai ơi, anh sai rồi. Ngân hàng gọi tới, anh mới hiểu mình đã đưa cả nhà vào tắc tắc. Anh… anh lì lắm. Anh nợ nần mà vẫn phô tài, để em và con phải chịu khổ.”
Tôi nhìn chồng, xin vui lòng vừa giận dữ:
“Anh nghĩ đến sĩ diện, nhưng có nghĩ đến con không? Nó cần gì ở mấy bữa tiệc linh đình kia? Nó chỉ cần sữa, cần bữa cơm đủ chất, cần một nhà yên bình. Nhưng anh đã không bảo vệ được.”
Hưng òa khóc, nắm chặt tay tôi:
“Anh hứa, từ nay sẽ không còn như vậy nữa. Anh sẽ nói thẳng với mẹ, với họ hàng. Anh chỉ xin em đừng bỏ anh.
”
Tôi tĩnh lặng rất lâu. Nhìn con trai ngủ ngon lành bên cạnh, tôi nhẹ nhàng thở dài:
“Em về cùng anh, nhưng đây là cơ hội cuối cùng. Nếu anh không thay đổi, em sẽ đi, viễn viễn.”
hôm sau, Hưng thật sự làm được điều tôi từng nghĩ anh không trắng: đứng trước cả đoàn họ hàng, bạch tuyên bố .
“Mọi người thông cảm, vợ chồng con không kham nổi nữa. Từ nay, ai muốn lên chơi thì tự lo chi phí. Nhà con không thể thành phố ăn giúp, ở đậu mãi.”
Không có khí cụ lại. Bà Lan phấn khích, giận tím mặt:
“Sao mày cậu ăn nói như thế? Đó là họ khách hàng ruột thịt!”
Nhưng lần này, Hưng không lùi:
“Ruột thịt thì càng phải nghĩ cho nhau. Nếu vì vài bữa ăn, vài cuộc vui mà con để vợ con bỏ đi, con mất cả gia đình, thì còn ý nghĩa gì nữa mẹ?”
Tôi đứng sau, nhìn chồng lần đầu mạnh mẽ bảo vệ vợ con, mà hãy dâng lên vừa tủ vừa thương.
Cuối cùng, đoàn họ cũng lục tục về quê. Bà Lan ban đầu hậm hực, nhưng rồi cũng tăng dần hiểu. Hưng quay lại công việc, bắt giấc trả nợ. Mọi thứ không dễ dàng, nhưng ít ra, anh đã thay đổi.
Tôi không quên những ngày cay đắng, cũng không dễ dàng thứ ngày. Nhưng khi thấy anh dũng mình chăm con, tự nấu bữa cơm đơn giản thay vì trình bày bữa tiệc xa hoa, tôi biết: gia đình mình có hội cơ hội làm lại.
Câu chuyện ấy để viết lại bài học giảm giá cho cả nhà: sĩ diện không nuôi sống được ai, chỉ có trách nhiệm và tình thương mới giữ được một mái ấm.
Và tôi tin, con trai tôi lớn lên sẽ hiểu: cha nó từng sai, nhưng đã leo lên sửa, còn mẹ nó – trong giây phút tuyệt vọng nhất – vẫn chọn nắm tay cha nó lần cuối, để gia đình có ngày hôm nay.